Informatie over noorderlicht

Altijd al eens het noorderlicht willen zien? Dat kan, zelfs vanuit Nederland of België! Social media, met name Twitter, en sommige websites houden je daarvan op de hoogte.

Poollicht, ook wel noorderlicht of aurora borealis genoemd, is normaal gesproken alleen vanuit de poolstreken te zien. Geladen deeltjes komen daar vanuit de ruimte makkelijker de atmosfeer binnen, waardoor de lucht op enkele kilometers hoogte gaat gloeien. Toch is het noorderlicht ook heel af en toe vanuit onze streken te zien, wanneer de zon actief is.

Hieronder zie je waarom dat zo zeldzaam is. We hebben nodig:

1. Grote zonnevlek(groep) – Deze kan zonnevlammen produceren.

2. Sterke (langdurende) zonnevlam – Een uitbarsting op de zon.

3. Coronale Massa Emissie (CME) – Dit is een ‘wolk’ zonnematerie (plasmawolk) die de ruimte in wordt geslingerd.

4. Aardgerichte plasmawolk – De CME moet richting de aarde trekken.

5. Zuidgericht magneetveld – Het magneetveld van de CME moet tegengesteld zijn aan die van de aarde. Deeltjes van de zon kunnen dan de dampkring binnendringen. Er ontstaat een magnetische storm.

Om noorderlicht ook daadwerkelijk te kunnen zien, is verder nodig

6. Nacht – De hemel moet donker zijn tijdens de storm.

7. Onbewolkt – De sterrenhemel moet goed zichtbaar zijn.

8. Geen of weinig maanlicht – Dit kan het noorderlicht overstralen.

Tot slot dien je op een donkere plek te staan buiten de steden met een goed zicht op de sterrenhemel.

Zoals je ziet is het zien van noorderlicht vanuit onze streken erg zeldzaam. Tijdens een zonnemaximum zijn er geregeld grote zonnevlekengroepen, maar zelden leidt het tot het zien van mooi noorderlicht.

Coronal hole

Heel soms komt, ten gevolge van een coronal hole (gat in de zonne-atmosfeer), het noorderlicht ook naar onze breedtegraad, meestal in het voor- of najaar. Het is dan onder gunstige omstandigheden laag boven de noordelijke horizon te zien. Maar dit is alleen te zien op een donkere plek met een vrije noordelijke horizon (zoals op Terschelling of aan de kust van Friesland. De maan moet afwezig zijn en de lucht moet tot vlak boven de horizon kraakhelder zijn. Bovendien is dit niet zo spectaculair als noorderlicht aan de hele hemel, zoals bijvoorbeeld op 13 maart 1989 en 6 april 2000.